I.
Szpitale kliniczne jako samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej prowadzą samodzielnie gospodarkę finansową, tzn. pokrywają koszty swojej działalności, gospodarują samodzielnie przekazanym w nieodpłatne użytkowanie majątkiem Skarbu Państwa oraz majątkiem otrzymanym lub zakupionym ze środków własnych, otrzymują dotacje budżetowe za pośrednictwem Ministerstwa Zdrowia przeznaczone na inwestycje, zakup wysokospecjalistycznej aparatury i sprzętu medycznego.
W związku ze zmianą zasad finansowania w ochronie zdrowia od 1 stycznia 1999 r. podstawą finansowania ich działalności leczniczej są kontrakty zawierane z kasami chorych. Potrzeba dostosowania tej działalności do sztywnych zasad finansowania poprzez system ubezpieczeń zdrowotnych spowodowała nadanie tym szpitalom statusu samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, wyjmując je jednocześnie ze struktur akademii medycznych, którym do tej pory podlegały. Żywiołowo przeprowadzone w grudniu 1998 r. usamodzielnienie szpitali klinicznych doprowadziło do złych relacji między uczelniami i szpitalami klinicznymi m. in. na tle nieuregulowania sprawy usług dydaktycznych i naukowych oraz stanu prawnego gruntów i budynków szpitali i ich wyposażenia. Przynosi to szkodę pacjentom, studentom i pracownikom.
II.
Prezydium Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych, mając na uwadze tak dobro szpitali klinicznych, jak i akademii medycznych uważa, że dobrze funkcjonujący szpital kliniczny stanowi podstawę rozwoju nauk medycznych, dlatego jest za stworzeniem regulacji prawnych gwarantujących akademiom medycznym bazę dydaktyczno - naukową w postaci szpitali klinicznych.
III.
Prezydium OPZZ wyraża negatywne stanowisko wobec propozycji ministra zdrowia zrzeczenia się przez akademie medyczne prawa użytkowania wieczystego gruntów i własności budynków, celem przekazania ich przez ministerstwo w trybie art. 53 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej szpitalom klinicznym.
Zgodnie z treścią cytowanego artykułu, samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej gospodaruje samodzielnie przekazanymi w nieodpłatne użytkowanie nieruchomościami i majątkiem Skarbu Państwa oraz majątkiem własnym. Ponieważ prawo użytkowania jest odrębnym od prawa własności czy prawa użytkowania wieczystego, ograniczonym prawem rzeczowym, nie ma żadnych powodów, aby dyspozycja takiego zapisu w ustawie realizowana była w sposób konfliktujący środowisko medyczne w trybie zaproponowanym przez ministra zdrowia.
Uważamy, że istotne jest uregulowanie ustawowe nabycia prawa do dalszego nieodpłatnego użytkowania mienia Skarbu Państwa przekazanego przez organ założycielski przy przekształceniu szpitala w samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej. Przepisy ustawy powinny zawierać szczegółowe zobowiązania gwarantujące przekazanie rektorom uczelni medycznych puli środków finansowych pozostających dotychczas w gestii Ministra Zdrowia na realizację określonych zadań dydaktycznych i badawczych w powiązaniu z udzielaniem świadczeń zdrowotnych i promocją zdrowia na realizację narodowych programów zdrowotnych oraz wspomaganie zadań inwestycyjnych.
IV.
Prezydium OPZZ opowiada się za nadaniem uprawnień do tworzenia publicznych zakładów opieki zdrowotnej o charakterze klinicznym przez państwowe uczelnie medyczne przy jednoczesnym zachowaniu samodzielności szpitali klinicznych.
Znajdująca się aktualnie w trakcie procesu legislacyjnego w Sejmie nowelizowana ustawa o zakładach opieki zdrowotnej zakłada, że akademie medyczne stają się organem założycielskim, nie określono jednak trybu przekazywania zadań wynikających ze zmiany podmiotu założycielskiego, brak jest więc gwarancji odnoszących się do skutków finansowych dla budżetów publicznych szpitali klinicznych oraz budżetów uczelni. Prezydium OPZZ wnosi o umieszczenie zapisów stwierdzających, że zmiana organu założycielskiego nie spowoduje utraty prawa do otrzymania dotacji budżetowych na cele inwestycyjne przewidzianych dla szpitali klinicznych.
Zwracamy uwagę na konsekwencje zapisu ustawy wskazującego, że utrzymanie statusu szpitala klinicznego jako samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej, określenie jego struktury należy do decyzji senatu akademii medycznych. Taka sytuacja czyni te uczelnie odpowiedzialne za całokształt dalszego funkcjonowania szpitali klinicznych zarówno w aspekcie medycznym, ekonomicznym i społecznym.