Pan Krzysztof Młodzik
Koordynator ds. Świadczeń Branżowych
Gabinet Doradców Wicepremiera
Ministra Pracy i Polityki Społecznej


Szanowny Panie,
Uprzejmie informuję, że 1 lutego br. odbyło się spotkanie Negocjatorów OPZZ ds. Szczególnych Uprawnień Emerytalnych. Głównym tematem spotkania była wstępna wymiana opinii na temat materiału pt. "Świadczenia branżowe - założenia do ustawy", przekazanego przez Pana związkom zawodowym. W spotkaniu wziął też udział zespół przedstawicieli wszystkich związków zawodowych - upoważniony do rozmów ze stroną rządową i pracodawcami na temat szczególnych uprawnień emerytalnych (tzw. "Ósemka"). Uczestnicy spotkania podkreślali konieczność udzielenia przez rząd pełnomocnictwa do negocjowania ze związkami zawodowymi oraz pracodawcami szczególnych uprawnień emerytalnych i do podejmowania wiążących zobowiązań w tej sprawie. Wskazywali też na nie dające się przezwyciężyć trudności związane z brakiem symulacji kosztów poszczególnych rozwiązań oraz liczby osób nimi objętych. Dlatego oczekujemy podania ostatecznego terminu przekazania nam tych informacji przez stronę rządową. Przy okazji żądamy stanowczo publicznego zdementowania przez stronę rządową twierdzenia min. Ewy Lewickiej, że OPZZ blokuje negocjacje, opóźnia je przecież strona rządowa nie przedstawiając symulacji kosztów związanych z realizacją przedmiotowych rozwiązań.

Ponadto uczestnicy spotkania przedstawili swoje uwagi do "Założeń ustawy o świadczeniach branżowych".

Stwierdzano, że określenie "świadczenie branżowe" jest niezbyt fortunne, bo sugeruje, że jest to rozwiązanie poza systemem ubezpieczeń społecznych i może objąć nawet wszystkich pracowników danej branży. Proponowano, aby świadczenie to nosiło nazwę "emerytura szczególna" lub "wcześniejsza emerytura".

O negocjowaniu w zakładzie pracy wysokości składki finansowanej przez pracodawcę można decydować dopiero po analizie finansowej skutków wdrożenia świadczeń, tj. przewidywanej wysokości emerytury i potrzebnej na ten cel minimalnej składki. W żadnym wypadku nie można dopuścić do zaniżonej kwoty emerytury, co byłoby swoistą "karą" za pracę w szczególnych warunkach. Nie zgodzono się z określeniem walki o godne emerytury nierealistycznymi żądaniami.

Nie należy wykluczać, że przy wysokich składkach, zwłaszcza w branżach, gdzie koncentrują się kłopoty finansowe (np. górnictwo, kolejnictwo czy hutnictwo), niezbędne byłyby dotacje z budżetu państwa.

Rekompensaty z budżetu państwa dla osób tracących uprawnienia do wcześniejszej emerytury i na pokrycie kosztów świadczeń w dalszym ciągu utrzymanych (ale za okresy przeszłe) są niemożliwe do ustalenia bez jakiejkolwiek kalkulacji dotyczącej liczby osób oraz kosztów tego przedsięwzięcia.

Świadczenia powinny być zdefiniowane w oparciu o prognozę przyszłej emerytury i określony sposób jej waloryzacji, z czego dopiero należałoby wyliczyć składkę oraz jej minimalną wysokość. Minimalne świadczenie powinno być objęte systemem gwarancji (do państwowej włącznie).

Ponieważ emerytury te powinny być wypłacane do końca życia (co postulują związki zawodowe), nie ma potrzeby płacenia składek na ubezpieczenia społeczne, a dorabianie do emerytur winno odbywać się na ogólnych zasadach.

Upadłyby też propozycje rządowe, aby świadczenia te wypłacane były przez okres 5-10 lat, a następnie kwalifikowano by te osoby, po spełnieniu kryteriów (np. wieku emerytalnego) do regularnej emerytury lub innego świadczenia, np. renty.

Ubezpieczenia te winien prowadzić Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W przypadku prowadzenia ich przez inne firmy ubezpieczeniowe obowiązkowy byłby nadzór ze strony Urzędu Nadzoru nad Funduszami Emerytalnymi, a warunki inwestowania i ewentualnego przenoszenia składek winny być identyczne jak w otwartych funduszach emerytalnych.

Wykaz opracowany przez ekspertów rządowych dotyczy wyłącznie rodzajów prac ze swej istoty szkodliwych dla zdrowia pracowników po przepracowaniu określonego przez tych ekspertów czasu i według obecnej wiedzy oraz możliwości technicznych warunki te są nie do poprawienia. Dlatego należałoby określić rodzaje prac w szczególnym charakterze z tytułu innych uwarunkowań, niż względy medyczne (np. nauczyciele, poligrafowie czy budowlani).

OPZZ zwraca się do strony rządowej o uzupełnienie założeń do ustawy, zgodnie z przedstawionymi sugestiami. Czekamy też na realizację zgłoszonych niniejszym pismem postulatów, co pozwoliłoby na przyspieszenie negocjacji mających na celu ustalenie optymalnych rozwiązań.


Z poważaniem
Ryszard Łepik