IV Kongres OPZZ - uchwała w sprawie państwowego i społecznego nadzoru nad warunkami pracy

IV Kongres OPZZ wyraża stanowczy sprzeciw wobec planowanego podporządkowania Państwowej Inspekcji Pracy ministrowi pracy i polityki socjalnej pod pretekstem ujednolicania "systemu zapewniającego realizację polityki państwa w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy". Na dodatek, tak ważna dla interesów pracowniczych zmiana, została zakamuflowana w pakiecie 123 ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa.

Zgadzając się z koniecznością dostosowania struktur PIP do nowego podziału terytorialnego kraju i zapisów znowelizowanego Kodeksu pracy oraz innymi zmianami w ustawie o PIP np. precyzującymi jej rolę i uprawnienia - Kongres uważa, że nowelizacja tej ustawy powinna być prowadzona w osobnym trybie.

Polska inspekcja pracy ma długie i chlubne tradycje, począwszy od jej powołania dekretem z 1919 roku. Już przed wojną inspekcja była organem państwa - niezależnym od administracji ogólnej, a poprzez swój skład osobowy, związana z ruchem związkowym. Ustawa z 6 marca 1981 roku odtworzyła PIP szerokie możliwości działania, jako organu państwowego, ściśle współdziałającego ze związkami zawodowymi. Poprzedni długi okres zaniedbań, a przede wszystkim nowe zjawiska w gospodarce, wiążące się z dynamicznym rozwojem małych i średnich prywatnych zakładów pracy nie przestrzegających elementarnych standardów ochrony pracy, czynią zadania PIP szczególnie złożonymi, wymagającymi dłuższego okresu intensywnych wysiłków, zanim poziom warunków pracy w Polsce będzie można uznać za zadowalający pracowników i zgodny ze standardami i normami europejskimi. Dokonywanie w tej sytuacji nagłych zmian nie jest okolicznością sprzyjającą doskonaleniu funkcji tej ważnej dla pracowników instytucji. Konwencja MOP nr 81 z 1947 r. dotycząca inspekcji pracy w przemyśle i handlu nie wyklucza swoistości krajowych, wynikających z zasad organizacji społeczeństw różnych krajów, a tym samym modelu i struktury inspekcji pracy. Art. 4 tej Konwencji wskazuje jedynie na konieczność podporządkowania inspekcji centralnej władzy państwowej. Kongres uważa, że odpowiednią władzą państwową, nadzorującą i kontrolującą PIP, powinny pozostać Sejm RP i jego Rada Ochrony Pracy. Kongres uważa, że zadania, podporządkowanie i skład Rady Ochrony Pracy powinny być regulowane osobną ustawą z podkreśleniem trójstronnego charakteru Rady i ze zwiększonym zakresem kompetencji nadzorczych na cały system ochrony pracy. Nie zgadzamy się na drastyczne obniżanie roli Rady Ochrony Pracy poprzez usytuowanie jej jako organu opiniodawczego dla ministra pracy i polityki socjalnej.

Kongres uznaje za konieczny dalszy rozwój związkowego nadzoru nad warunkami pracy w postaci Społecznej Inspekcji Pracy. W tym celu Zespół Posłów i Senatorów Związkowych powinien dążyć do zakończenia przedłużających się, głównie z winy "Solidarności", prac nad dostosowaniem przepisów ustawy o SIP do aktualnych realiów społeczno-gospodarczych, a w szczególności:

UCHWAŁA w sprawie państwowego i społecznego nadzoru nad warunkami pracy IV Kongres OPZZ wyraża stanowczy sprzeciw wobec planowanego podporządkowania Państwowej Inspekcji Pracy ministrowi pracy i polityki socjalnej pod pretekstem ujednolicania "systemu zapewniającego realizację polityki państwa w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy". Na dodatek, tak ważna dla interesów pracowniczych zmiana, została zakamuflowana w pakiecie 123 ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa. Zgadzając się z koniecznością dostosowania struktur PIP do nowego podziału terytorialnego kraju i zapisów znowelizowanego Kodeksu pracy oraz innymi zmianami w ustawie o PIP np. precyzującymi jej rolę i uprawnienia - Kongres uważa, że nowelizacja tej ustawy powinna być prowadzona w osobnym trybie. Polska inspekcja pracy ma długie i chlubne tradycje, począwszy od jej powołania dekretem z 1919 roku. Już przed wojną inspekcja była organem państwa - niezależnym od administracji ogólnej, a poprzez swój skład osobowy, związana z ruchem związkowym. Ustawa z 6 marca 1981 roku odtworzyła PIP szerokie możliwości działania, jako organu państwowego, ściśle współdziałającego ze związkami zawodowymi. Poprzedni długi okres zaniedbań, a przede wszystkim nowe zjawiska w gospodarce, wiążące się z dynamicznym rozwojem małych i średnich prywatnych zakładów pracy nie przestrzegających elementarnych standardów ochrony pracy, czynią zadania PIP szczególnie złożonymi, wymagającymi dłuższego okresu intensywnych wysiłków, zanim poziom warunków pracy w Polsce będzie można uznać za zadowalający pracowników i zgodny ze standardami i normami europejskimi. Dokonywanie w tej sytuacji nagłych zmian nie jest okolicznością sprzyjającą doskonaleniu funkcji tej ważnej dla pracowników instytucji. Konwencja MOP nr 81 z 1947 r. dotycząca inspekcji pracy w przemyśle i handlu nie wyklucza swoistości krajowych, wynikających z zasad organizacji społeczeństw różnych krajów, a tym samym modelu i struktury inspekcji pracy. Art. 4 tej Konwencji wskazuje jedynie na konieczność podporządkowania inspekcji centralnej władzy państwowej. Kongres uważa, że odpowiednią władzą państwową, nadzorującą i kontrolującą PIP, powinny pozostać Sejm RP i jego Rada Ochrony Pracy. Kongres uważa, że zadania, podporządkowanie i skład Rady Ochrony Pracy powinny być regulowane osobną ustawą z podkreśleniem trójstronnego charakteru Rady i ze zwiększonym zakresem kompetencji nadzorczych na cały system ochrony pracy. Nie zgadzamy się na drastyczne obniżanie roli Rady Ochrony Pracy poprzez usytuowanie jej jako organu opiniodawczego dla ministra pracy i polityki socjalnej. Kongres uznaje za konieczny dalszy rozwój związkowego nadzoru nad warunkami pracy w postaci Społecznej Inspekcji Pracy. W tym celu Zespół Posłów i Senatorów Związkowych powinien dążyć do zakończenia przedłużających się, głównie z winy "Solidarności", prac nad dostosowaniem przepisów ustawy o SIP do aktualnych realiów społeczno-gospodarczych, a w szczególności:
1)	*pluralizmu związkowego w zakładach pracy,*
2)	*nieobecności organizacji związkowych w większości małych i średnich zakładów, zwłaszcza prywatnych,*
3)	*prób deprecjonowania znaczenia SIP, jako rzekomo niezgodnej z międzynarodowymi standardami i przeciwstawiania jej doradczym komisjom do spraw BHP powoływanym przez pracodawców,*
4)	*uelastycznienia przepisów ustawy, tak aby były one zgodne z potrzebami załóg pracowniczych.*